HABERLER    ANALİZLER
ARAP DÜNYASI | SURİYE | FİLİSTİN | IRAK | İRAN | İSRAİL | LÜBNAN | ASYA | RUSYA | KÜRDİSTAN | ANALİZLER | KİMDİR? | RÖPORTAJ |
17-09-2018 tarihinde, 21:46 saatinde eklendi
Amerika’nın Irak’taki nüfuzunun azaldığının ilk belirtileri
Amerika’nın Irak’taki nüfuzunun azaldığının ilk belirtileri
Seyyid Rahim Nimeti

İbadi’nin adaylıktan çekilmesi üzerine Amerikan New York Times gazetesi,“İbadi’nin gitmesiyle Amerika’nın Irak’taki nüfuzu daha da azalacak.” diye yazdı.

YDH-Seyyid Rahim Nimeti, İran’da yayımlanan Cevan gazetesine yazdığı yazıda, Irak’taki hükümet kurma çalışmalarını değerlendirdi.

***

Irak dört ay önce yani parlamento seçimlerinin yapılmasından sonra bir siyasi krize gömüldü. Gerçi bu durum, Baas rejiminin yıkılmasından sonra Irak’ın yeni siyasi tarihinde çok da rastlanmayan bir şey değil.

Ancak dikkate değer olan şu iki husus bunu körükledi. Bir yandan Sairun adlı yeni ittifakın önde olması yeni bir siyasi kamplaşma anlatıyordu; öte yandan seçimlere katılımın az olması, krizin daha karmaşık olmasının alarmını veriyordu.

Bu iki husus, hem siyasi ittifakların parlamentoda çoğunluk grubunu oluşturmak için yaptıkları istişarelerin uzamasına neden oldu; hem de sokaklarda yeni protesto dalgaları oluşturdu.  

Geçtiğimiz Cumartesi gecesi düzenlenen oturumda Muhammed el-Halbusi’nin meclis başkanlığına, Hasan Kerim el-Kabi’nin de meclis başkanı birinci yardımcılığına seçilmesi, bu krizden çıkma yönünde ciddi bir ilk adım oldu.

Bu, hem krizi sona erdirmek için olumlu bir adım olabilir hem de son birkaç ayda, yaşanan bu krizden ders aldıktan sonra siyasi ittifaklar arasında işbirliği yapıldığının ve siyasi mücadele yerine siyasi işbirliği kararlılığının bir göstergesi olabilir.

Unutmamak gerekir ki Halbusi’nin seçilmesi yalnızca parlamento başkanının seçilmesi değildir.  Bu aynı zamanda onun iki yardımcısının seçilmesinden donra cumhurbaşkanının seçilmesinin yolunu açacak sürecin başlangıcıdır.

Çünkü meclisteki işlerin bitmesinden sonra Halbusi’nin cumhurbaşkanlığı için öngörülen kişilerin isimlerini üç gün içinde alıp Federal Mahkemeye göndermesi gerekiyor. Federal mahkemenin onayından sonra bu isimlere yönelik itirazların üç gün içinde incelenmesi ve öngörülen cumhurbaşkanının belirlenmesi gerekiyor.

Cumhurbaşkanlığı makamı geçmiş dönemlerdeki teamül gereği Kürtlere veriliyor. Bu yüzden de Kürt partileri arasındaki istişareler daha ciddi bir şekilde izleniyor.

Gerçi daha önce cumhurbaşkanlığı için Berhem Salih’in ismi diğerlerinden daha öne çıkıyordu; ancak gözüken o ki Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) onun cumhurbaşkanlığına çok da taraftar değil.

Daha çok Eski Cumhurbaşkanı Celal Talabani’nin hanımı Hero Ahmed’in cumhurbaşkanı olması için çalışılıyor.

Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ise geçen dönemlerde olduğu gibi cumhurbaşkanlığını, KYB’nin kontenjanında görmüyor.

Gelen haberlere göre KDP de cumhurbaşkanlığı için kendi adayını sunmak istiyor.

Açıktır ki bu iki asli Kürt partisinden başka Goran Hareketi de cumhurbaşkanlığına day gösterme denkleminde yer alacak bu yüzden de cumhurbaşkanını belirleme sürecinin bu dönemde, daha önceki dönemlerdeki gibi çok rahat olacağı beklenmemeli. Tam tersine bu süreçte yeni birtakım karmaşık durumlarla karşı karşıya kalınacak.

Gerçi Kürt partileri arasındaki görüş ayrılıkları cumhurbaşkanının belirlenmesini karmaşıklaştırsa da Irak meclisindeki milletvekilleri açısından en zor ve en karmaşık işin başbakanı seçmek olduğu herkes tarafından biliniyor.

Nitekim son aylardaki siyasi krizin ana eksenini bu mesele oluşturuyordu. Milletvekilleri başbakanı seçerek mevcut tüm krizleri sona erdirecek.

Haydar İbadi, başbakanlığını devam ettirebilmek umudu içinde Nasr ittifakıyla seçimlere girdi. Başlangıçta Sairun, Hikmet ve Vataniye ittifaklarıyla birlikte bu hedefine ulaşacak gibi görünüyordu.

Ancak son dönemde yaşanan olaylar, onun şansını o kadar zayıflattı ki şimdi dolaylı olarak başbakanlıktan vazgeçtiğini açıklıyor. Gerçi o, merciyetin tavsiyelerine bağlı olduğu için başbakanlığa aday olma niyeti taşımadığını söylüyor; ancak 11 Eylül salı günü Basra’da yaşanan olaylardan sonra onun artık başbakanlığa ulaşma şansının kalmadığı anlaşıldı.

İbadi’nin bu krizi yönetmedeki başarısızlığı, Sairun ittifakı Lideri Mukteda Sar’ın ve Fetih ittifakı Lideri Hadi el-Amiri’nin eleştirileri, Haydar İbadi’yi zayıflatan etkenlerdi.

Amerikan lobilerinin desteğinin de onun konumunun zayıflamasında etkili olması bir yana, İbadi’nin adaylıktan çekilmesi üzerine Amerikan New York Times gazetesi, şöyle yazdı: “İbadi’nin gitmesiyle Amerika’nın Irak’taki nüfuzu daha da azalacak.”

Doğal olarak Haydar İbadi’nin çekilmesiyle birlikte Irak’ın en önemli icra makamının başkanı olabilmek için başka kişiler çaba gösterecek. Bu noktada Adil Abdulmehdi, Abdulemir Allavi, Mustafa el-Kazımi, öne çıkan isimler.

Ancak söz konusu kişilerin başbakanlığa ulaşmasının çok rahat ve hızlı olacağı da beklenmemelidir. Bununla birlikte Halbusi’nin parlamento başkanlığına seçilmesi, başbakanlık seçimini de etkileyebilecek yeni bir mekanizmanın olduğunu gösteriyor.

Bu mekanizma, Sairun ile Fetih’in yakın işbirliğinin sonucudur. Bu, Fetih’in desteklediği Halbusi’nin meclis başkanlığına seçilmesini sağladı. Sairun’ın desteklediği el-Kabi de meclis başkan yardımcısı oldu.

Bu açıdan yeni Irak başbakanının da bu mekanizma ile yani diğer ittifaklara göre daha fazla sandalyeye sahip olan; ayrıca Hikmet ve Kanun Devleti ittifaklarını yanına alıp, Kürtlerin de güvenini kazanabilen Fetih ve Sairun ittifaklarının yakın işbirliği ile seçilmesi beklenebilir.

Bu şekilde dört aylık Irak siyasi krizi, ilk adım olarak Halbusi’yi meclis başkanlığına seçen mekanizma ile çözülecektir.

Çeviri: YDH

Paylaşım
Facebook da Paylaş
Yorum Yaz Yorum
Yorumlar
Henüz yorum yapılmamış
Diğer İlgili Başlıklar
Rusya dış siyaseti rehberi olarak Andrey Gromıko 10-12-2018 tarihinde eklendi
Ukrayna’nın Azov denizi çıkarması 25-11-2018 tarihinde eklendi
Türkiye-ABD ilişkileri normalleşirken Türkiye-Rusya ilişkileri krize gidebilir 18-11-2018 tarihinde eklendi
Suriye’de Kosova senaryosu, S-300 komplekslerinin caydırıcılığı ve SDG 12-11-2018 tarihinde eklendi
Camp David zirvesi, Körfez krizini çözebilir mi? 07-11-2018 tarihinde eklendi
Trump’ın ‘tahtı’ İran yaptırımlarına bağlı 05-11-2018 tarihinde eklendi
Rusya’dan: ABD’nin “hata”ları, S-300’ler ve Putin’in Valday konuşması 23-10-2018 tarihinde eklendi
Libya’ya bir bakış 16-10-2018 tarihinde eklendi
Soçi mutabakatının geleceği: Kommersant’tan bir yorum 16-10-2018 tarihinde eklendi
Kaşıkçı vakasını halletmek zorlu mesele 16-10-2018 tarihinde eklendi
Güncel
23:12 (18.12.2018)
Reuters, görgü tanıklarından naklediyor: Yemen'in batısındaki Hudeyde'de 4 patlama sesi duyuldu.
23:08 (17.12.2018)
İsveç anlaşması çerçevesinde Yemen'in batısındaki Hudeyde'de uygulanacak ateşkes süreci başladı.
22:37 (17.12.2018)
BM Yemen Özel Temsilcisi Martin Ghriffits: Hudeyde'de ateşkes saat 24'te başlıyor.
22:07 (17.12.2018)
Amerikan ordusu, Somali'ye yapılan hava saldırısında eş-Şebab örgütü üyesi 62 kişi öldürüldü.
21:18 (17.12.2018)
Suudi koalisyonuna ait savaş uçakları Yemen'in Hudeyde ilindeki sağlık müdürlüğünü bombaladı.
22:21 (13.12.2018)
Amerikan Senatosu, Amerika'nın Yemen savaşında Suudi koalisyonuna verdiği desteğin durdurulması yönünde karar aldı.
21:39 (09.12.2018)
Suriye TV: Hava savunma sistemleri, Şam uluslararası havaalanını hedef alan bir hava saldırısına karşı koydu.
22:18 (07.12.2018)
Rusya Merkez Bankası Müdürü, ABD yaptırımlarından güvende kalmak için Swift'e benzer bir sistem geliştirdiklerini açıkladı.
Haftanın Yorumu
Alptekin DURSUNOĞLU
Suudi makamında Yemen ağıtları
Siyasi Analizler
En Çok
Okunan Yorumlanan Paylaşılan
Hava Durumu
İstanbul Ankara İzmir
ISTANBUL ANKARA IZMIR
Piyasa Verileri
Anket
Türkiye'nin Irak politikasının hedefi ne olmalıdır?
Üç ayrı devlete bölünmesini desteklemek.
Ulusal birliğini ve toprak bütünlüğünü korumak.
Yeni federal bölgelerin kurulmasını sağlamak.
Mevcut durumun devamını desteklemek.
Yakın Doğu Haber ® 2006 - 2012
Sitede bulunun içerikler ve analizler kaynak gösterilerek alıntılanabilir  RSS Tasarım & Yazılım : Network Yazılım