Arktik bölgesindeki buzulların hızla erimesi, Grönland'ın zengin yeraltı kaynaklarını erişilebilir hale getirirken ABD Başkanı Donald Trump'ın adaya yönelik ilgisini yeniden en üst seviyeye çıkardı.
YDH - The Washington Post (WP) gazetesinin haberine göre, Arktik bölgesinde buzulların erimesiyle değişen coğrafi manzara, bölgeyi ekonomik açıdan her geçen gün daha cazip kılıyor.
Ekolojik değişimler, Grönland'ın yeraltı kaynaklarına erişim için pek çok fırsat sunuyor. ABD Başkanı Donald Trump, bu fırsatları değerlendirerek adanın kontrolünü ele geçirmeyi hedefliyor.
Eski ABD Savunma Bakan Yardımcısı Sherri Goodman, konuya ilişkin değerlendirmesinde "Deniz buzlarının erimesi, Trump'ın hayata geçirmeyi planladığı ekonomik kalkınma hamleleri için Grönland'ı çok daha cazip hale getiriyor" dedi.
Politico'nun aktardığı verilere göre Trump, Grönland'daki petrol ve doğalgaz rezervlerinin yanı sıra zengin maden yataklarıyla da yakından ilgileniyor.
Adanın derinliklerinde yer alan bakır, kurşun ve uranyum gibi madenler, özellikle batarya ve elektrikli araç üretimi için kritik önem taşıyor.
ABD'nin Grönland'ı satın alma girişimi 1946'ya dayanıyor
Washington'ın Grönland'ı satın alma arzusu yeni bir gelişme değil. ABD, Harry Truman döneminde 1946 yılında da adayı satın almak için teklifte bulunmuş ancak bu talep reddedilmişti.
Geçen yılın ocak ayında Beyaz Saray'a dönen Donald Trump, adanın kontrolünün ABD'ye geçmesi gerektiğini defalarca yineledi.
Trump'a göre Danimarka, Washington için stratejik öneme sahip bu bölgenin güvenliğini sağlamakta yetersiz kalıyor.
ABD Başkanı, adanın ulusal güvenlik açısından zorunlu olduğunu, Rusya ve Çin'den gelen tehditlere karşı bu adımın atılması gerektiğini savunuyor.
"Müzakerelere hemen başlamaya hazırız"
Trump, 17 Ocak tarihinde yaptığı açıklamada Washington'ın Grönland için Danimarka veya diğer Avrupa ülkeleriyle derhal müzakerelere başlamaya hazır olduğunu duyurdu.
ABD Başkanı, adanın kontrolünün önemine vurgu yaparken, Grönland'ın ABD'ye katılmasına karşı çıkan ülkelere karşı da ekonomik kozunu masaya sürdü.
Bu kapsamda Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, İngiltere, Hollanda ve Finlandiya'dan ithal edilen ürünlere 1 Şubat'tan itibaren geçerli olmak üzere yüzde 10 ek gümrük tarifesi uygulanacağı bildirildi.
Arktik rotası dünya ticaretini kökten değiştirebilir
WP gazetesi, gelecekte Arktik bölgesinin yaz aylarında buzdan tamamen arınması durumunda dünya ticaret yollarının değişeceğine dikkat çekiyor.
Rusya, kuzeydeki ticaret yollarını geliştiren ilk ülkeler arasında yer alıyor. 14 Ekim 2025 tarihinde, Çin'den yola çıkan ilk konteyner yükü Kuzey Deniz Yolu üzerinden İngiltere'nin Felixstowe limanına ulaştı.
23 Eylül'de Ningbo limanından ayrılan gemi, Arktik rotasını sadece 20 günde tamamladı. Bu süre, Süveyş Kanalı'nın kullanıldığı geleneksel güney rotasına göre yaklaşık yarı yarıya daha kısa bir sevkiyat anlamına geliyor.
Rusya bölgedeki askeri varlığını ve yatırımlarını artırıyor
Rusya bölgede yalnızca ticari değil, askeri kapasitesini de artırıyor. Kuzey Filosu, 2025 yılının ağustos ayında yaklaşık 2 bin asker, 14 gemi ve denizaltının katılımıyla geniş kapsamlı bir tatbikat düzenledi.
Tatbikatta Kuzey Deniz Yolu altyapısının korunmasına yönelik savunma senaryoları üzerinde çalışıldı.
Eski NATO Genel Sekreteri Anders Fogh Rasmussen, Moskova'nın Arktik bölgesinde ciddi bir silahlanma süreci başlattığını ve bölgenin geleceğine yönelik büyük yatırımlar yaptığını belirtmişti.
