İsrail Merkezi İstatistik Bürosu’nun yayımladığı "Toplumun Durumu 2024" raporu, 7 Ekim sonrası derinleşen çok boyutlu krizi rakamlarla belgeliyor.
YDH- İsrail işgal rejiminin Merkezi İstatistik Bürosu tarafından hazırlanan kapsamlı rapor, 7 Ekim 2023’te başlayan savaşın yerleşimciler üzerindeki yıkıcı etkilerini sosyo-ekonomik ve demografik verilerle ortaya koydu. Rakamlar; korku, depresyon ve göç sarmalına giren toplumun yapısal bir çöküşle karşı karşıya olduğunu gösteriyor.
Demografik sarsıntı ve yaşam beklentisindeki düşüş
Savaşın maliyeti demografik verilere doğrudan yansıdı. 7 Ekim saldırısında hayatını kaybeden 1.076 kişiyle başlayan süreçte, 2023 yılı toplamında 509'u asker olmak üzere 1.377 İsrailli çatışmalarda öldü. 2024’ün ilk döneminde ise can kaybı 310'u asker toplam 406 olarak kayıtlara geçti. Bu şiddet sarmalı, ortalama yaşam beklentisini de aşağı çekti; 2023'te 83,3 yıl olan bu oran, 2024'te erkekler özelinde 81,1 yıla geriledi. Ayrıca doğum oranlarında 2024 yaz aylarında bir önceki yıla göre %7,1'e varan sert düşüşler yaşandı.
Tahliye ve kitlesel göç dalgası
Güvenlik krizinin en somut göstergesi yerinden edilme ve göç rakamları oldu. 2023 sonuna kadar yaklaşık 128.600 yerleşimci tahliye edilirken, 2024’te Lübnan sınırından kaçanların sayısı 63.100’ü buldu. Daha dikkat çekici olan ise "tersine göç" oldu: Ekim 2023 ile Eylül 2024 tarihleri arasında 79.900 İsrailli ülkeyi terk ederek başka ülkelere göç etti.
Psikolojik travma ve engellilik oranlarında artış
Savaşın ruhsal etkileri toplumu kuşatmış durumda. Depresyon hissettiğini belirtenlerin oranı %25,5’ten %33,9’a, stres altındakilerin oranı ise %67,9’a fırladı. Ordudaki psikolojik hasar da büyüyor; travma nedeniyle yaralanan asker sayısı bir yılda %18,1 artarak 16.100’e ulaştı. Genel engellilik kayıtları ise %13,5’lik bir artışla 1,32 milyon kişiye yükseldi. Bu durumdan yedek asker aileleri de payını aldı; eşlerin yarısından fazlası çocuklarının psikolojik durumunun bozulduğunu bildirdi.
Kişisel güvenlik ve kurumsal güvenin sonu
Sokaktaki güvenlik hissi hızla eriyor. Her üç yerleşimciden biri doğrudan saldırıya uğramaktan korkarken, yalnız yürürken kendini güvende hissedenlerin oranı gerilemeye devam ediyor. Toplumsal sarsıntı, devletin temel direklerine olan inancı da vurdu; yargıya olan güven %42,2’ye, hükümete olan güven ise %24,6’ya kadar düştü. Bu rakamlar, 2015’ten bu yana kaydedilen en düşük seviyeler olarak tarihe geçti.
Ekonomi ve işgücü piyasasında savaş etkisi
Turizm sektörü, 2023 son çeyreğinde yıllık bazda yaklaşık %80 kayıpla adeta durma noktasına geldi. İşgücü piyasasında ise savaşın başında yedek askerlik nedeniyle %3,4’e fırlayan "işe gidememe" oranı, 2025’in ilk çeyreğinde %0,5’e kadar inse de, hizmet süresinin uzunluğu yedek asker eşlerinin %34'ünün ağır ekonomik zorluklar yaşamasına neden oldu.
