İsrail’in yeni kararları Batı Şeria’daki mülkiyet ve denetim sistemini köklü biçimde etkilediği, bölgedeki yasal ve sivil dengeleri sarstığı belirtildi.
YDH- İsrail'in Davar gazetesinde yer alan habere göre, İsrail’in siyasi-güvenlik kabinesi, Batı Şeria’daki mülkiyet, imar, denetim ve sivil yönetimle ilgili bir dizi karar aldı.
Bu kararların, bölgedeki hukuki ve sivil durumu “önemli ölçüde değiştirmesi” bekleniyor.
Mülkiyet ve kayıt sisteminde değişiklikler
Kabinenin kararları arasında, “Ürdün yasasının yürürlükten kaldırılması ve mülkiyet kayıtlarının gizliliğinin kaldırılması” yer aldı.
Yapılan ortak açıklamada, Savunma Bakanı ve Maliye Bakanı, bugüne kadar kayıtların gizli tutulmasının, Batı Şeria’daki “arazi alımını zorlaştırdığı ve dolandırıcılıklara açık hale getirdiği” iddia edildi.
Açıklamada, kayıtların yayımlanmasının, “mülkiyet işlemlerini kolaylaştırmayı” amaçladığı ileri sürüldü.
Ayrıca, Ürdün yasası uyarınca Yahudilere arazi satışının yasaklanması kaldırıldı. Haberde, daha önce Yahudilerin bölgedeki araziyi yalnızca kayıtlı şirketler aracılığıyla ve sivil yönetimden “işlem izni” alarak “satın alabildikleri” iddia edildi. Yeni kararla bu “izin zorunluluğu ve yabancılara satış yasağı” kaldırıldı. Bunun yanı sıra, arazi kayıt ofisi memurlarından işlem lisansı alma şartı iptal edildi ve yerine “mesleki yeterlilik koşulları” getirildi.
Denetim ve imar yetkilerinde düzenlemeler
Kabine, A ve B bölgelerinde denetim ve uygulama faaliyetlerini genişletme kararı aldı. “Su suçları, arkeolojik alanlara zarar ve çevresel ihlaller” gibi konularda daha kapsamlı denetim yürütülecek.
Ayrıca, yaklaşık 20 yıldır faaliyet göstermeyen arazi alım komisyonunun yeniden çalıştırılması kararlaştırıldı. Bu mekanizma, devletin Batı Şeria’da “planlı arazi alımlarını” gerçekleştirmesini sağlayacak.
El-Halil özelinde, kabine, şehir yönetiminden sivil yönetimin planlama birimlerine inşaat izin yetkilerinin devredilmesini onayladı. Karar, “planlama süreçlerini bağımsız hale getirmeyi” hedefliyor.
Rachel Mezarlığı alanında ise site bakımından sorumlu özel bir belediye yönetimi kurulması onaylandı.
Bakanlardan açıklamalar
Savunma Bakanı, kararları “Batı Şeria’daki yerleşimin güçlendirilmesi ve yasal-sivil belirsizliklerin kaldırılması” olarak tanımladı. Maliye Bakanı ise, eski yasaların uygulandığı dönemin sona erdiğini ve bürokratik engellerin kaldırıldığını ifade etti.
Kurumsal tepkiler
Kararlar bazı sağcı kuruluşlar tarafından olumlu karşılandı. Regavim hareketi, uygulamayı “eylemsel kararlılık” olarak nitelendirirken, Yesha Konseyi, bu kararların İsrail tarafından son 58 yılda Batı Şeria’da alınan en “önemli kararlardan biri” olduğunu belirtti.