İran’ın yer altı füze şehrinde tanıttığı Hürremşehr-4 (Hayber) balistik füzesi, ikinci darbe kapasitesini kurumsallaştırarak bölgesel caydırıcılık dengesini yeniden şekillendiriyor.
YDH- İran’ın Hürremşehr-4 füzesini gün yüzüne çıkarması, askeri bir çatışmanın maliyetini ve karmaşıklığını artırarak bölgesel caydırıcılığı yeniden şekillendiriyor.
İslam Devrim Muhafızları Ordusu’nun (DMO) hizmete aldığı yeni yer altı füze şehrinin açılışında, operasyonel adı Hayber olan Hürremşehr-4 balistik füzesi, bu yer altı altyapısının ana unsuru olarak kamuoyuna tanıtıldı.
İran medyasına göre, Hürremşehr-4’ün tahkim edilmiş yer altı altyapısına yerleştirilmesi, sistemi yalnızca beyan edilen bir kapasite olmaktan çıkarıp, kalıcı olarak konuşlandırılabilir ve dirençli bir operasyonel varlığa dönüştürüyor.
╰┈➤ İran'ın dünyayı şaşırtan füze canavarı: Hürremşehr-4
Stratejik olarak bu durum, füze kuvvetlerinin bir ilk saldırıdan sağ çıkabilecek şekilde tasarlandığı ve yoğun askeri baskı altında bile hızlı misilleme kabiliyetini koruyacağı anlamına geliyor.
Hürremşehr-4, yaklaşık 2 bin kilometrelik operasyonel menzili ve yüksek kütleli harp başlığı ile İran’ın ağır balistik füze sınıfına ait.
╰┈➤ General Cevani: Hürremşehr-4 masada gücün sembolüdür
Uçuşun çeşitli aşamalarında ses hızının kat kat üzerine çıkan yüksek hızı, füze savunma sistemleri için uyarı ve önleme pencerelerini önemli ölçüde daraltıyor.
Füze; uçuş profili, sürati ve güncellenmiş güdüm sistemleri aracılığıyla katmanlı hava ve füze savunmalarını delmek üzere tasarlandı.
İkinci darbe kabiliyeti ve stratejik mesajlaşma
Hürremşehr-4’ün yer altı fırlatma platformlarına entegrasyonu net bir stratejik mesaj veriyor: Güvenilir bir "ikinci darbe kabiliyeti" mevcut.
Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail’i kapsayan açık ve örtülü güvenlik tehditlerinin ortasında yapılan bu tanıtım, füzenin artık İran’ın "aktif caydırıcılık" doktrinine dayanan savunma-saldırı duruşunun aktif bir unsuru olduğunun altını çiziyor.
Analistler, bu tür askeri açıklamaların genellikle diplomatik temas ve siyasi baskı dönemlerine denk geldiğini, bunun bir tırmanmadan ziyade bir koz işlevi gördüğünü belirtti.
Verilen mesaj, müzakerelerin bir zayıf noktadan yürütülmediği ve askeri maceracılığın maliyetinin kasten yükseltildiğidir.
Hürremşehr-4’ün teknik profili
İlk kez 25 Haziran 2023’te tanıtılan Hürremşehr-4; yaklaşık 13 metre uzunluğa, 1,5 metre çapa ve 30 ton ağırlığa sahip.
İran’ın füze envanterindeki en ağır başlıklardan biri olan ve bir tondan fazla patlayıcı taşıma kapasitesine sahip yaklaşık bin 500 kilogramlık bir harp başlığı taşıyor.
Füze, hipergolik sıvı yakıt kullanan gelişmiş Arvand motoruyla güçlendirilmiştir; bu da daha hızlı operasyonel hazırlık ve azaltılmış fırlatma hazırlığı karmaşıklığı sağlıyor.
Temel bir tasarım yeniliği olarak motorun yakıt tankının içine yerleştirilmesi, yapısal dengeyi artırmış, toplam uzunluğu kısaltmış, balistik performansı ve hassasiyeti geliştirdi.
Hız, uçuş safhaları ve azaltılmış reaksiyon süresi
Hürremşehr-4’ün atmosfer dışında Mach 16, atmosfer içinde ise yaklaşık Mach 8 hıza ulaştığı bildirildi.
Toplam uçuş süresinin 10 ila 12 dakika arasında olduğu tahmin edilen füze, birçok savunma sisteminin etkinliğini ciddi şekilde sınırlıyor.
Füze üç uçuş safhasında çalışmaktadır: İlk itki ve yörünge ayarı, harp başlığının ayrıldığı ve uçuş sapmalarının düzeltildiği orta safha ve atmosfere yeniden giriş içeren terminal safha.
Son aşamada, sekiz adet yardımcı motor, kontrollü dönme hareketi aracılığıyla harp başlığının yolunu stabilize ederek aşırı koşullar altında hassasiyet sağlıyor.
Manevra yapabilir harp başlığı ve elektronik harp direnci
Füze, tutum kontrolü ve stabilizasyon için dört, yanal rota düzeltmesi için dört olmak üzere sekiz yardımcı motora sahip manevra yapabilir yeniden giriş aracı (MaRV) ile donatılmıştır. Bu konfigürasyon, hem hassasiyeti hem de füze savunmalarına karşı hayatta kalma kabiliyetini artırıyor.
╰┈➤ Cehennemin 12 günü: İsrail, Pandora'nın kutusunu açtı
Hürremşehr-4’ün belirleyici özelliklerinden biri de orta safha güdüm hakimiyetidir.
Harp başlığı atmosfere yeniden girdiğinde elektronik güdüm sistemleri devre dışı bırakılmakta, bu da elektronik harbin etkisini fiilen etkisiz hale getirerek sinyal bozmaya karşı hassasiyeti azaltıyor.
Düşük radar izi ve yüksek hassasiyet
Geleneksel kanatçıkların kaldırılması ve itki vektör kontrolüne güvenilmesi gibi tasarım değişiklikleri, manevra kabiliyetini artırırken füzenin radar kesit alanını küçültüyor.
İranlı savunma yetkilileri, füzenin maksimum menzildeki dairesel hata olasılığını (CEP) yaklaşık 30 metre olarak tahmin etmektedir; bu hassasiyet düzeyi ağır harp başlığı ile birleştiğinde muazzam bir imha kapasitesi doğuruyor.
Operasyonel hazırlık ve çok noktalı etki
Tank alaşımları ve yakıt bileşimindeki değişikliklerle yakıt ömrü uzatılarak uzun süreli depolama ve hızlı konuşlandırma imkanı sağlandı.
Füze, mobil platformlardan fırlatılabilmekte ve hazırlık süresinin 15 dakikanın altına indirildiği belirtiliyor.
╰┈➤ İsrail'in 'son güvence' hava savunma sistemi fiilen sona erdi
Devrim Muhafızları yetkilileri, tek bir Hürremşehr füzesinin hedef bölgede birden fazla etki noktası oluşturabileceğini ve bunun savaş alanı etkisini dramatik şekilde artırdığını daha önce ifade etti.
Toplu konuşlandırma senaryolarında bu kabiliyet, savunma sistemleri üzerinde ağır bir baskı oluşturacak.
Stratejik çıkarımlar
Hürremşehr-4’ün bir yer altı füze şehri bünyesinde tanıtılması, bölgesel askeri dinamiklerdeki daha geniş bir kaymaya işaret ediyor.
Yüksek maliyetli ve büyük platformlar; hassasiyet, hız ve gizleme karşısında artan zorluklarla karşılaştıkça, denge; hayatta kalma, hızlı tepki ve asimetrik caydırıcılık için tasarlanmış sistemlere doğru kaymaya devam ediyor.
Bu bağlamda Hürremşehr-4, yalnızca bir silah olarak değil, İran’ın dayanıklılık, hazır bulunuşluk ve tırmanma kontrolü yoluyla caydırıcılık vurgusunu yansıtan stratejik bir bildiri olarak sunuluyor.
