Pentagon’un yıllık değerlendirmesine göre F-35 savaş uçaklarının kritik yazılım modernizasyonu beklenen ilerlemeyi kaydedemedi.
YDH - ABD Savaş Bakanlığı’nın (Pentagon) yıllık değerlendirmesine göre F-35 savaş uçakları için geliştirilen yeni yazılım güncellemeleri geçen yıl ilerleme kaydetmedi ve beklenen yeni muharebe kabiliyetleri devreye alınamadı.
Bloomberg’in incelediği rapor, modernizasyon sürecinin teknik sorunlar nedeniyle ciddi şekilde aksadığını ortaya koyuyor.
Belgede, TR-3 olarak adlandırılan yeni yazılım sürümünün uzun süre operasyonel kullanım açısından uygun olmadığı belirtiliyor.
Stabilite sorunları, sınırlı işlevsellik ve sürekli ortaya çıkan yazılım kusurları nedeniyle sistemin büyük bölümünün geçen yıl boyunca etkin şekilde kullanılamadığı kaydedildi.
TR-3 yazılımının ilerleyen aşamada İran çevresindeki görevlerde kullanılan uçaklar dahil olmak üzere F-35 filosuna entegre edilmesi planlanıyor.
Halihazırda USS Abraham Lincoln uçak gemisinde konuşlu ABD Deniz Piyadeleri F-35’leri ise daha eski TR-2 yazılımı ile görev yapıyor.
Modernizasyon, uçak için kritik teknoloji
F-35 programı teknik olarak yüksek derecede yazılım odaklı bir platform olarak değerlendiriliyor. Uçak, 20 milyon satırdan fazla kod içeren karmaşık bir dijital mimariye dayanıyor ve bu nedenle yazılım güncellemeleri operasyonel kabiliyet açısından kritik önem taşıyor.
Planlanan güncellemeler sayesinde uçakların daha gelişmiş mühimmat taşıması, hedefleme sistemlerinin iyileştirilmesi, diğer uçaklar ve kara birlikleriyle veri paylaşımının güçlendirilmesi ve siber güvenliğin artırılması hedefleniyordu.
Ancak rapor, 30 Eylül itibarıyla Lockheed Martin tarafından geliştirilen yazılım güncellemelerinin hâlâ güvenilir ve tam işlevli bir sistem üretme aşamasına ulaşamadığını kaydediyor.
Pentagon değerlendirmesine göre sistem, uçaklara entegrasyon öncesi yürütülen yoğun muharebe testleri için gerekli istikrar seviyesine ulaşmış değil.
Raporda ayrıca hataların giderilmesi ve yeni kabiliyetlerin eklenmesi sürecinin ilerleme göstermediği vurgulanıyor. Programın geliştirme ve test takvimine uyum konusunda da belirgin bir iyileşme görülmediği ifade ediliyor.
TR-3 yükseltmesi uçuş bilgisayarını katlıyor
TR-3 modernizasyonunun teknik hedefleri oldukça kapsamlı. Yeni sistem, F-35’in işlem gücünü mevcut kapasitesinin 37 katına, bellek kapasitesini ise 20 katına çıkarmayı amaçlıyor.
ABD’nin F-35 programı toplamda 2 bin 470 uçak tedarik etmeyi öngörüyor. Bu uçaklar ABD Hava Kuvvetleri, Deniz Kuvvetleri ve Deniz Piyadeleri envanterine girecek. Programın toplam maliyeti ise 2 trilyon doların üzerinde hesaplanıyor.
Bu tutarın yaklaşık 485 milyar doları geliştirme ve satın alma maliyetlerine, en az 1,5 trilyon doları ise 77 yıllık operasyon ve bakım giderlerine ayrılmış durumda. Pentagon verilerine göre 30 Eylül itibarıyla ABD silahlı kuvvetlerine 812 F-35 teslim edildi.
Siber güvenlik testleri de hedefin gerisinde
Raporda ayrıca uçağın siber güvenlik testlerinin de planlanan düzeyde ilerlemediği belirtiliyor. Geçen yıl planlanan dokuz güvenlik testinin yalnızca üçü gerçekleştirilebildi.
Pentagon, bu gecikmenin başlıca nedenleri arasında personel sayısındaki önemli azalma ve finansman önceliklerinin değiştirilmesini gösteriyor. Testlerin bu yıl tamamlanması planlanıyor.
Buna rağmen, sınırlı sayıda gerçekleştirilen testlerde bile yeni güvenlik açıkları ve teknik eksiklikler tespit edildiği raporda özellikle vurgulanıyor.
