İran basını, Tabes olayına atıf yaparak ABD’nin son gelişmelerde ağır kayıplar verdiğini ve pilot kurtarma operasyonunun başarısızlığa dönüştüğünü bildirdi.
YDH- İran basınında yer alan değerlendirmelerde, ABD Başkanı Donald Trump’ın yaptığı paylaşımlarla “Tabes yenilgisinin tekrarını örtbas etmeye çalıştığı” belirtildi.
İranlı analistler, pilot kurtarma operasyonunun tarihi bir başarısızlığa dönüştüğünü ve Tabes’ten bile daha derin bir felaketi hatırlattığını ifade etti.
24 Nisan 1980’de ABD’nin İran’da düzenlemeye çalıştığı başarısız bir askeri operasyon “Tabes olayı” olarak biliniyor. “Kartal Pençesi Operasyonu” kapsamında ABD, Tahran’daki ABD Büyükelçiliği’nde öğrenciler tarafından alıkonan Amerikalı görevlileri kurtarmak amacıyla gizli bir girişim başlatmıştı.
Ancak operasyon, planlama ve uygulama aşamasındaki ciddi hatalar, teknik arızalar ve doğal koşullar nedeniyle başarısızlığa uğradı. Kum fırtınası ve koordinasyon eksikliği sonucu bazı helikopter ve uçaklar işlevsiz hale gelirken, operasyon hedeflerine ulaşamadan geri çekilmek zorunda kaldı. Geri çekilme sırasında yaşanan kazada ABD’ye ait hava araçları kaybedildi ve 8 ABD askeri öldü. Olay, ABD’nin İran’daki en büyük başarısız askeri operasyonlarından biri olarak kayıtlara geçti.
Yaşanan son olayla ilgili değerlendirmelerde, pilotların ABD hava filosuna yönelik “zincirleme zararların hedefi haline geldiği” kaydedildi.
Farsça kaynaklara göre ABD, son 48 saatte güneyde iki uçak ve merkezde bir savaş uçağı kaybetti.
Haberde, cuma günü gerçekleştirildiği belirtilen operasyonda iki helikopter ve iki A-10 uçağının hedef alındığı aktarıldı. Bu uçakların pilotlarını kurtarma girişimi sırasında iki HC-130 özel harekât uçağı, iki Black Hawk helikopteri ve iki orta menzilli savaş dronunun daha imha edildiği belirtildi.
ABD’nin bir pilotun kurtarıldığını iddia ettiği, ancak buna dair herhangi bir görüntü paylaşılmadığı vurgulandı.
Cumartesi günü de yeni bir operasyonun planlandığı ifade edilirken, ilk aşamada ABD’ye ait hava araçlarının sonuç alamadan Dehdeşt’ta sivillere ateş açtığı bildirildi.
Ayrıca, yerde şiddetli çatışmalar yaşandığı ve bunun Amerikan güçlerinde ciddi zayiatlara yol açtığı kaydedildi. Operasyonun devamında başka hava araçlarının devreye girdiği aktarıldı.
New York Times, İran topraklarında “mahsur kalan” iki nakliye uçağının, İran’ın eline geçmemesi için ABD güçleri tarafından imha edildiğini iddia etti. ABD medyasının bu durumu “mahsur kalma” olarak nitelendirdiği, ancak uçakların nasıl mahsur kaldığına dair detay vermediği belirtildi.
Fars Haber Ajansı’na göre ABD, felaketin izlerini silmek için hava araçlarının kalıntılarını ve askerlerin cesetlerini bombalıyor.
Aynı kaynağa göre, ABD’ye ait bir C-130 destek uçağı, polis özel harekât birimlerinin yoğun ateşiyle imha edildi.
Değerlendirmelerde, Trump’ın bu gelişmeleri “başarı” olarak sunduğu, ancak kurtarıldığı iddia edilen pilotlara ilişkin görüntü paylaşmadığı ifade edildi.
İranlı kaynaklar, Trump’ın açıklamalarının bir aldatma operasyonunun parçası olduğunu ve çatışmaların sürdüğünü kaydetti. Dehdeşt operasyonunun da ABD tarafından “aldatma operasyonu” olarak nitelendirildiği aktarıldı.
Pilotların hayatta olup olmamasından bağımsız olarak, ağır kayıplar pahasına sahaya müdahale edilmesinin başarı sayılamayacağı vurgulandı. Pilotların ölmüş olabileceği ihtimali de dile getirildi.
“Ferhihtegan” gazetesine göre F-15 uçağının düşürülmesi, ABD hava filosu için zincirleme kayıplara yol açan bir sürecin başlangıcı oldu. Operasyonun bir “aldatma” olup olmadığı tartışılırken, nakliye uçaklarının hedef alınmasının İran’ın aldatılan taraf olmadığını gösterdiği ifade edildi.
ABD’nin son günlerde bölgedeki üslerde yaşanan kayıpları dahi açıklamadığı, bu nedenle bir F-15 uçağı, iki A-10 uçağı, iki Black Hawk helikopteri, iki nakliye uçağı ve bazı insansız hava araçlarının kaybını açıkça kabul etmesinin beklenemeyeceği belirtildi. ABD’nin pilotların kurtarıldığını iddia ettiği, ancak aynı zamanda yaralı olduklarını da kabul ettiği aktarıldı.
Değerlendirmelerde, ABD’nin anlatısının doğru olması durumunda bile pilotların zorlu bir düşüş ve dağlık arazide sert iniş sonrası ağır yaralanmalar yaşamış olabileceği ifade edildi. ABD’nin geçmişte de benzer şekilde kayıpları gizlediği, Ayn el-Esad üssü saldırısında olduğu gibi yalnızca “beyin travması” gibi ifadeler kullandığı hatırlatıldı.
Son olarak Trump’ın bir hava kaybı zincirini “zafer” olarak sunmaya çalıştığı belirtilirken, uçaklara ait görüntülerin paylaşılmamasının yaşananların ciddiyetini ortaya koyduğu vurgulandı.
