Pentagon’un İran’a karşı yürütülen operasyonlarda ölü ve yaralı asker sayılarını içeren resmi listelerde değişiklik yaptığı ve bazı isimlerin kayıtlardan çıkarıldığı ortaya çıktı.
YDH- Amerikan sitesi The Intercept'in ortaya çıkardığına göre, Pentagon, İran'a karşı yürütülen savaşta yaralanan Amerikan askerlerinin isimlerini savaş yaralıları listesinden siliyor.
Haberde, Amerikan hükümetinin, Amerikan kayıplarına ilişkin istatistiklerini değiştirdiği ve 15 yaralı askerin ismini “yara listesinden” “gerekçesiz bir şekilde sildiği” belirtildi.
Siteye göre, “Amerika'nın İran'a karşı savaşındaki kırılgan ateşkes sırasında, ABD Savaş Bakanlığı, Amerikan ölü ve yaralı istatistikleri konusunda bir sayı oyunu oynuyor; insani maliyete ilişkin sorular artarken sayıları ekleyip çıkarıyor.”
Sayılardaki çelişki: Ateşkesle düşen yaralı sayısı
Habere göre, Trump yönetimi ile İran arasındaki ateşkesin yürürlüğe girdiği gün, Amerikan ölü ve yaralı sayısı 385 idi.
Çatışmaların durmasına rağmen, bu sayı pazartesi gününe kadar kademeli olarak 428'e yükseldi. Ancak salı günü, “savaşta yaralı” olarak sınıflandırılan asker sayısı, Savaş Bakanlığı'ndan herhangi bir açıklama yapılmaksızın 15 asker azaldı ve toplam 413'e düştü.
Çarşamba günü rakam sabit kaldı; Savaş Bakanlığı'ndan yapılan tek bir istatistik, yaralı ve ölü "toplamını" 411 olarak verdi.
Bu çelişki, Başkan Donald Trump'ın ateşkesin bitimine sadece saatler kala İran ile ateşkesi uzattığı sırada yaşandı.
Pentagon'dan açıklama yapılamadı
The Intercept'in belirttiğine göre, Pentagon sözcüleri, 15 yaralının kayıtlardan silinmesine ilişkin soruları yanıtlayamayacaklarını söyledi ve sadece “nöbetçi subayın” cevap verebileceğini, ancak kendisinin yerinde olmadığını belirttiler.
Sözcülerden biri, “Nöbetçi subay ofisine döner dönmez, konuyu ona iletebilirim” dedi.
The Intercept, bir gün sonra ve birkaç kez takip etmesine rağmen, 15 yaralı askerin Savaş Bakanlığı kayıtlarından neden silindiğine dair hiçbir açıklama alamadı.
Resmi rakamların “gerçeği örtbas etmesi”
Haberde, gerçek sayı ne olursa olsun, Pentagon'un resmi askeri ölü ve yaralı istatistiklerinin gerçeğin “büyük ölçüde altında” kaldığı belirtildi.
Bir ABD hükümet yetkilisinin ifadesiyle bu, “kayıplar üzerinde bir örtbas” olarak nitelendirildi.
Yetkiliye göre, Kongre ve Başkan için askeri “ölü, yaralı ve hasta” rakamlarını takip eden Savunma Kayıp Analiz Sistemi (DCAS), bilinen yüzlerce yaralanmayı kayıt dışı bırakıyor.
O yetkili, “Bu rakamlar açıkça önemli. Halka bilgi vermeyi reddetmeleri bir şey anlatıyor. Bu, örtbas etmenin tam tanımıdır.” dedi.
Sistem eski çalışanları: yaralar eskiden anında kaydedilirdi
The Intercept, daha önce DCAS sisteminde çalışmış iki kişiyle görüştü. Onlara göre, sahada yaralanma ile sisteme kayıt arasındaki zaman farkı tarihsel olarak “çok kısaydı.”
“Teröre Karşı Savaş” sırasında sistemde çalışan Joan Crenshaw, “Kayıtları çok hızlı alıyorduk. Kayıp sayısını çok hızlı bir şekilde raporlayabiliyorduk” dedi ve verilerin günlük olarak güncellendiğini belirtti.
Savaş Bakanlığı Ofisi, 8 Nisan'da çatışmaların durmasından bu yana rakamların birikmesindeki iki haftalık gecikme veya savaşta yaralı sayısının neden 43, 28 veya 26 arttığına ilişkin soruları yanıtsız bıraktı.
Pentagon ve CENTCOM’dan Sessizlik
The Intercept'in, ölü ve yaralı sayılarının eksik gösterilmesi, istatistik yayınlamadaki gecikmeler, hesaplama hataları ve karmaşık kayıp sayma prosedürleri hakkında soru sormaya başlamasından bu yana, ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) ve Savaş Bakanlığı Ofisi sessiz kaldı, cevap vermedi veya uzmanlarla röportaj yapılmasına izin vermedi.
Haberde, bunun Trump'ın Amerikan askeri kayıpları konusunda Amerikan kamuoyunu yanıltmaya yönelik uzun süredir devam eden çabalarının bir uzantısı olduğu belirtildi.
“Savaş dışı yaralanmalar” kayıtlarda yok
Yaralı sayılarının kaybolması meselesi bir yana, Pentagon'un resmi istatistikleri savaş hakkında “çarpık bir resim” sunuyor.
DCAS sistemi, sürekli olarak “savaş dışı ölümleri” (kazalar veya hastalıklar) bildirirken, “savaş dışı yaralanmaları” kapsamı dışında bırakıyor.
Örneğin, DCAS verilerine göre, donanmaya bağlı en az 63 kişi savaşta yaralandı. Ancak verilere dahil edilmeyen şey ise Genelkurmay Başkanı Orgeneral Dan Caine'in “savaş gücü göstermek” amacıyla 24 saat uçuş operasyonu yürüten uçak gemisi USS Gerald Ford'da 12 Mart'ta çıkan bir yangında, “200'den fazla denizcinin duman soluma veya yaralanma nedeniyle tedavi görmesiydi.”
Eski yetkiliden sert eleştiri: “Ne saklanıyor?”
Crenshaw, 2000'li yılların başında DCAS verilerinin yaralı, hasta ve savaş dışı yaralanan sayılarını içerdiğini söyledi. Ford gemisindeki duman soluma yaralanmalarının halka açık verilerde neden yer almadığını sorguladı.
Crenshaw, “Bunun DCAS'a girilmesi gerekirdi. Beni endişelendiren, bu kısmın neden şimdi eksik olduğu” dedi.
Daha önce DCAS'ta çalışmış ve isminin açıklanmaması koşuluyla konuşan ikinci bir kişi de benzer endişeleri dile getirerek Pentagon'un “neyi sakladığını” sordu.
Haftalardır cevap bekleniyor
Pentagon haftalardır, DCAS'ın neden savaş bölgelerinde savaş dışı ölüm sayılarını sunduğu, ancak savaş dışı yaralanma veya hastalık sayılarını sunmadığına dair tekrarlanan yorum taleplerine yanıt vermedi.
Habere göre, oysa askeri operasyonların yoğunluğunun askerlerin fiziksel ve ruhsal sağlığını bozduğu bilinmekte.
Askeri çalışmaların, “savaş dışı hastalık ve yaralanmaların (DNBI) hizmet dışı kalınan günler ve genel savaş kabiliyeti üzerindeki derin etkisini” gösterdiği kaydedildi.
Savaş dışı yaralanmalar askeri tahliyelerin yüzde 80-85'ini oluşturuyor
Afganistan ve Irak savaşları sırasında, savaş dışı yaralanmalar, yoğunlaşma dönemlerinde bile askeri tahliyelerin “%80 ila %85'ini” oluşturarak savaş yaralanmalarını büyük ölçüde geride bıraktı.
2003-2014 yılları arasında Irak ve Afganistan'daki asker ölümlerinin yaklaşık %12'si ve yaralanmaların üçte birinden fazlası bu nedenlerden kaynaklanıyordu.
Military Medicine dergisinde 2024 yılında yapılan bilimsel bir inceleme, “savaş dışı hastalık ve yaralanmaların tarihsel olarak savaş zamanlarında askeri personel arasındaki baskın kayıp türü olduğu ve büyük bir sağlık sorunu teşkil ettiği” sonucuna varmıştı.
Ölü sayıları da gizleniyor: Binbaşı Davius nerede?
Bilinmeyen sayıda hasta ve yaralının yanı sıra, Pentagon’un İran savaşındaki ölü sayısını da gizlediği ortaya çıktı
DCAS sistemi, savaş sırasında 13 savaş ve savaş dışı Amerikan askeri ölümünü listeliyor ve isimlerini veriyor. Ancak gazetenin tespitine göre, bu isimler arasında Binbaşı Surfli Davius'un ismi yer almıyor.
Davius, New York Ulusal Muhafızları'nda muhabere subayıydı ve 42. Piyade Tümeni karargahında görev yaparken, 6 Mart 2026'da Kuveyt'teki Camp Buehring'de “aniden hastalanarak” öldü.
Pentagon, haftalardır Davius'un kayıp listelerden neden çıkarıldığına dair yorum taleplerini yanıtsız bıraktı.
Trump: “13 adam kaybettik”
Salı günü bir röportajda Trump, operasyon sırasında sadece 13 askerin öldürüldüğünü yineleyerek “13 adam kaybettik” dedi.
Ancak DCAS verilerine göre, ölenlerden üçü kadın: Binbaşı Ariana Gabriella Savino, Teknik Çavuş Ashley Brooke Pruitt ve Başçavuş Nicole Marie Amore.
Trump'ın “kayıp şeffaflığını” baltalama girişimleri
Haberde, Trump yönetiminin yaklaşık on yıl önce Amerikan ordusunun kayıplarına ilişkin “şeffaflığı” baltalamak için adımlar atmaya başladığı belirtildi.
Trump 2017'de ilk kez göreve geldikten kısa bir süre sonra, Savaş Bakanlığı, Afganistan'daki Amerikan savaş ölümleriyle ilgili anlık bilgilerin yayınlanmasını durdurdu.
Bu açıklanmayan politika değişikliği, kayıpların duyurulmasını günlerce geciktirdi.
2020 İran füze saldırısı: “Hiçbir Amerikalı yaralanmadı” yalanı
8 Ocak 2020'de İran'ın Irak'taki Ayn el-Esed Hava Üssü’ne düzenlediği füze saldırısının ardından Trump’ın, kamuoyuna “tamamen yanlış bir anlatı” sunduğu belirtildi.
Trump o zaman, “İran’ın başlattığı saldırıda hiçbir Amerikalı yaralanmadı. Herhangi bir kayıp kaydetmedik.” demişti.
Ancak Pentagon daha sonra yaralanma olduğunu itiraf etti ve sayıyı en az beş kez yukarı yönlü revize ederek, CENTCOM'un 110 askerde “travmatik beyin hasarı” (TBI) olduğunu kabul etmesiyle sonuçlandı.
Pentegon'un eski sözcüsü: Beyaz Saray baskı yaptı
Kasım 2021'de yayınlanan bir müfettiş raporu, “beyin hasarı” sayısının daha da yüksek olabileceğini, çünkü Savaş Bakanlığı'nın tüm askeri personelin konuşlanma bölgelerinde TBI teşhisi ve tedavisinin doğru yapılıp yapılmadığını belirleyemediğini gösterdi.
Eski Pentagon Sözcüsü Alyssa Farah daha sonra bir podcast'te, Trump'ın Beyaz Saray'ının “askerlerin yaralanmalarının boyutunu küçümsemesi için orduya baskı yaptığını” açıkladı.
Farah, “Beyaz Saray'dan şu tür itirazlar aldık: 'Bunu farklı raporlayabilir misiniz? Her 10 günde veya iki haftada bir yapabilir miyiz, yoksa iş bittikten sonra bir özet mi yayımlasak?' Beyaz Saray düzenli güncellemeler yapılmamasını tercih ederdi.” dedi.
Farah sözlerini şöyle tamamladı: “Ve bunun sonunda, bunların Amerikan askerleri için çok, çok ciddi yaralanmalar olduğu gerçeğini bulanıklaştırdığına inanıyorum.”
Trump'ın 2022'deki dezenformasyonu: “18 ayda kimseyi kaybetmedik”
Trump’ın, 2022'deki seçim kampanyası sırasında da kayıplarla ilgili yanlış bilgiler yaydığı ve başkanlığının 18 ayı boyunca Afganistan'da hiçbir Amerikan askerinin öldürülmediğini iddia ettiği belirtildi. Trump, “Afganistan'da 18 ay boyunca tek bir kişiyi kaybetmedik.” dedi.
Ancak Associated Press'in bir araştırması, bu dönemde Afganistan'da 45 Amerikan askerinin öldüğünü ve buna ek olarak 18 “savaş dışı” ölüm kaydedildiğini ortaya koydu.
Yemen savaşı kayıpları da kamuoyundan gizlendi
Geçtiğimiz bahar The Intercept, CENTCOM, Pentagon ve Beyaz Saray'ın, Yemen'e karşı sürdürülen savaştaki Amerikan kayıplarını kamuoyundan gizlemek için çalıştığını bildirmişti.
Haberde, bunun, Biden yönetiminin yaklaşımından bir sapma olduğu vurgulandı. Zira Savaş Bakanlığı ve CENTCOM’un daha önce “Ortadoğu”daki askeri üslere yönelik saldırılara ilişkin saldırı sayıları ve toplam yaralı sayıları da dahil olmak üzere ayrıntılı veriler sunduğu belirtildi.
