Çin'in küresel nadir toprak metalleri tedarik zincirindeki hakimiyetinin, ABD ekonomisinin yaklaşık 1,2 trilyon dolarlık bölümünü doğrudan etkilediği bildirildi.
YDH - Bloomberg'in analizine göre, Çin’in küresel nadir toprak metalleri tedarik zincirindeki mutlak hakimiyeti, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile ABD Başkanı Donald Trump arasında gerçekleşecek kritik görüşme öncesinde Pekin’e stratejik bir "ekonomik koz" sağlıyor.
Bloomberg Economics’in verilerine dayanan değerlendirmede, nadir toprak metallerine bağımlı olan endüstrilerin ABD ekonomisinin yaklaşık yüzde 4’ünü şekillendirdiği belirtildi. Bu oranın, yaklaşık 1,2 trilyon dolarlık bir ekonomik büyüklüğe eşdeğer olduğu aktarıldı.
Analistler, nadir toprak elementlerinin birçok üretim kolu için kritik bileşenler olduğunu, bu kaynakların ikame edilmesinin ya imkansız olduğunu ya da çok uzun zaman gerektirdiğini ifade etti. Bazı üretim hatlarında tedarikin durmasının, üretimin tamamen askıya alınmasına yol açabileceği uyarısında bulunuldu.
Bloomberg Economics uzmanları Nicole Gorton-Caratelli ve Chris Kennedy, bu elementlerin stratejik önemini vurgulamak için "altın vidalar" tanımlamasını kullandı.
Analize göre, tedarik kesintilerine karşı en hassas olan sektörler ABD GSYH’sinin yaklaşık yüzde 1,4’ünü temsil ediyor.
Kimyasal olarak 17 farklı elementten oluşan nadir toprak metalleri grubu, elektronikten enerji sektörüne kadar geniş bir yelpazede hayati rol oynuyor.
Bu grup skandiyum, itriyum ve lantanitleri içerirken; farklı sınıflandırmalarda lityum, titanyum, berilyum ve grafit gibi maddelerle birlikte sayısı 30'a kadar çıkan kritik hammaddeler arasında değerlendiriliyor.
Güncel verilere göre Çin, küresel nadir toprak metali tedarikinin yaklaşık yüzde 70'ini, işleme faaliyetlerinin ise yaklaşık yüzde 90'ını elinde bulunduruyor.
Pekin yönetiminin, ABD’nin ticari hamlelerine karşılık olarak daha önce nadir toprak metallerinin ihracatını kısıtlama yoluna gittiği hatırlatıldı.
İki ülke liderinin ekim ayında gerçekleştirdiği görüşmelerin ardından, kısıtlamaların bir yıl süreyle geçici olarak yumuşatılması konusunda uzlaşıya varılmıştı.
ABD Başkanı Trump, 2026 yılının başında, Amerikan endüstrisinin bu metallere olan bağımlılığını azaltmak ve Çin'e olan ihtiyacı asgariye indirmek amacıyla "Project Vault" adlı girişimi başlattığını duyurmuştu. Bu girişim, kritik mineraller için stratejik bir rezerv oluşturulmasını hedefliyor.
Donald Trump’ın 14-15 Mayıs tarihlerinde Pekin’i ziyaret etmesi planlanıyor. Görüşmelerin gündeminde ticari ve ekonomik anlaşmalar ile karşılıklı satın alma taahhütlerinin yer alması bekleniyor.
Söz konusu zirvenin daha önce İran eksenli gerilimler ve ABD Başkanı’nın Washington’da kalmasını gerektiren iç gündem maddeleri nedeniyle ertelendiği bildirildi.
