Fransız yetkililer, İsrailli birçok silah şirketinin Eurosatory silah fuarına katılmalarını engelledi.
YDH- Jerusalem Post'un haberine göre, Paris'te düzenlenen Eurosatory Savunma ve Güvenlik Fuarı'nın açılışında bazı İsrailli savunma şirketlerinin stantları kapatıldı.
Şirketlerin, Fransa'nın yalnızca “savunma” amaçlı sistemlerin sergilenmesine izin veren kısıtlamalarına uyduğu belirtilmesine rağmen stantların fuar alanında fiziki engellerle çevrildiği aktarıldı.
Fuardan etkilenen 14 İsrailli şirket arasında Aeronautics, SmartShooter, Controp, Orbit Communication Systems, Gilat Defense ve Marom Dolphin'in bulunduğu bildirildi.
Buna karşılık Rafael, Israel Aerospace Industries (IAI) ve Elbit Systems gibi büyük şirketlerin fuardaki faaliyetlerini sürdürdüğü kaydedildi.
Gazze nedeniyle getirilen kısıtlamalar
Habere göre karar, Paris ile Tel Aviv arasında Gazze savaşı ve bölgesel gelişmeler nedeniyle son dönemde artan gerilimlerin gölgesinde alındı.
Fransa'nın bu ayın başlarında İsrail makamlarına, resmi İsrail devlet katılımına izin verilmeyeceğini ve İsrailli firmaların yalnızca savunma sistemlerini sergileyebileceğini bildirdiği belirtildi.
Fransız makamlarının söz konusu kısıtlamaları, Gazze, Lübnan ve İran'a yönelik saldırılar bağlamındaki gelişmelere ilişkin kaygılarla ilişkilendirdiği ifade edildi.
Ayrıca Fransa'daki Filistin dayanışma hareketleri ve savaş karşıtı grupların da Gazze'deki savaş nedeniyle İsrailli silah üreticilerinin uluslararası savunma fuarlarından çıkarılması yönündeki baskılarını artırdığı kaydedildi.
Bununla birlikte Fransız yetkililerin, bazı İsrailli şirketlerin neden tamamen engellendiği, bazılarının ise faaliyetlerine devam edebildiği konusunda kamuoyuna ayrıntılı bir açıklama yapmadığı belirtildi.
Şirketler: "Tüm şartları yerine getirdik"
Fransız makamlarının taleplerine uyduklarını iddia eden etkilenen şirketlerin yöneticileri, ancak buna rağmen stantlarının kapatıldığını söyledi.
Aeronautics Üst Yöneticisi Dan Slasky, şirketinin Fransız makamlarının taleplerinin ötesine geçtiğini ve sergi alanını büyük ölçüde boş bıraktığını belirterek, "Buna rağmen standımızı kapattılar. Sebebini öğrenmek için aradığımızda da kimse cevap vermiyor." dedi.
Slasky, kararın yalnızca siyasi gerekçelerle açıklanamayacağını öne sürerek, İsrail savunma sanayisinin özellikle Avrupa pazarındaki rekabet gücüne dikkat çekti.
Orbit Communication Systems Üst Yöneticisi Daniel Eshchar da fuar açılmadan önce standlarının defalarca denetlendiğini ve başlangıçta onay aldıklarını söyledi.
Eshchar, "Yedi kişi gelip standı denetledi ve bize fuarda başarılar diledi. İki saat sonra ise standımız engellendi. Nedenini söylemediler. Ne değiştiğini sorduk ama cevap vermediler." ifadelerini kullandı.
Şirketlerin açıklamalarına göre, fuar alanlarının kapatılacağı bilgisi kendilerine pazar gecesi iletildi. İsrail Savunma Bakanlığı'nın yayımladığı görüntülerde ise bazı stantların gece boyunca bariyerlerle çevrildiği görüldü.
İsrail'den tepki
İsrail Savunma Bakanlığı kararı kınayarak, etkilenen şirketlerin Fransız makamlarının tüm şartlarını yerine getirdiğini savundu.
Bakanlık açıklamasında, "Şirketler yalnızca savunma sistemleri sergilemelerine rağmen fuar yönetimi İsrail savunma sanayisine ait stantları kapattı." denildi.
Kararın "ayrımcı" olduğunu öne süren bakanlık, bunun İsrail teknolojilerinin uluslararası bir fuardan dışlanmasına yönelik bir adım olduğunu iddia etti.
Avrupa'nın çelişkili tutumu
Yaşananlar, Avrupa'nın İsrail savunma sanayisine yönelik yaklaşımındaki çelişkiyi de ortaya çıkardı.
Bir yandan bazı Avrupa ülkeleri İsrailli şirketlerin savunma fuarlarındaki faaliyetlerine kısıtlamalar getirip Gazze'deki savaş nedeniyle eleştiriler yöneltirken, diğer yandan ise Avrupa İsrail silah sanayisinin “en büyük müşterilerinden” biri olmaya devam ediyor.
İsrail 2024 yılında gerçekleştirdiği 14,8 milyar dolarlık savunma ihracatının yarısından fazlasını Avrupa'ya yaptı, 2025 yılında ise ihracat 19,2 milyar dolara yükseldi.
Eleştirmenler, Avrupa hükümetlerinin İsrail'in askeri politikalarına yönelik kamuoyu önündeki eleştirilerinin güvenlik işbirliği ve silah alımlarında anlamlı bir azalmaya dönüşmediğini savundu.
