İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekai, İran ile ABD arasında imzalanan mutabakat zaptının dijital olarak imzalanarak yürürlüğe girdiğini açıkladı.
YDH - İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü ve müzakere heyeti üyesi İsmail Bekai, İran televizyonuna yaptığı açıklamada, İran ile ABD arasında imzalanan mutabakat zaptının iki ülkenin liderleri tarafından dijital ortamda imzalandığını ve yürürlüğe girdiğini söyledi.
Bekai, konuştuğu sırada mutabakat metninin iki ülke lideri tarafından büyük ihtimalle imzalanmış olduğunu belirterek, tarafların imza sürecinin dijital olarak tamamlanması konusunda uzlaştığını ifade etti.
Mutabakatın devlet başkanları tarafından imzalanmasının belgeye daha fazla ağırlık kazandırdığını kaydeden Bekai, böyle bir metnin ihlal edilmesinin siyasi maliyetinin çok daha yüksek olacağını dile getirdi. Müzakere heyetlerinin Cenevre'ye gitmesine ilişkin programın sürdüğünü belirten Bekai, imza töreninin ise dijital imza nedeniyle İsviçre'de yapılmayacağını söyledi.
Bekai, mutabakat metninin iki tarafın imzasıyla nihai ve resmi nitelik kazandığını belirterek, belgede müzakerelerin yalnızca nükleer dosya ve yaptırımların kaldırılmasıyla sınırlandırıldığının açık biçimde yer aldığını ifade etti.
Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump, İran'la savaşı sona erdirmeye yönelik İslamabad mutabakatını imzaladı. Beyaz Saray, Trump'ın mutabakatı imzaladığı anlara ilişkin görüntüleri "X" platformunda paylaştı. Görüntülerin, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron tarafından Versailles Sarayı'nda verilen akşam yemeği sırasında kaydedildiği belirtildi.
Mutabakatın ilk maddesinde Lübnan'a üç kez yer verildi
Bekai, mutabakatın ilk maddesinde Lübnan isminin üç kez geçtiğini ve Lübnan'ın toprak bütünlüğü ile egemenliğine saygı vurgusunun yer aldığını söyledi.
İran'ın "hiçbir koşul altında dostlarını yalnız bırakmadığını" ifade eden Bekai, ülkesinin bu yaklaşımını sürdürdüğünü belirtti.
Bekai, İran'ın bu aşamada nükleer dosya üzerine müzakere yürütmeme kararı aldığını, önceliğin savaşın sona erdirilmesine verildiğini ve bu hedefin gerçekleştiğini söyledi.
Zenginleştirilmiş nükleer materyalin seyreltilmesinin şu anda değerlendirilen seçeneklerden biri olduğunu belirten Bekai, kabul edilemez gördükleri seçeneğin ise zenginleştirilmiş nükleer materyalin ülke dışına çıkarılması olduğunu ifade etti.
Nükleer dosya ve yaptırımlar için 60 günlük süreç öngörülüyor
Bekai, mutabakatın yürürlüğe girmesinden itibaren 60 gün içinde nükleer dosya ve yaptırımlar konusunda görüşmelerin başlayacağını açıkladı.
Bu süre dolmadan sonuç alınmasının olumlu olacağını söyleyen Bekai, dosyanın karmaşıklığı nedeniyle 60 günlük sürenin makul olduğunu, ihtiyaç duyulması halinde sürenin uzatılabileceğini kaydetti.
Bekai, son gelişmelere değinerek İsrail'in Dahiye bölgesine düzenlediği saldırının ve ardından gelen İran tehditlerinin acil müzakereleri beraberinde getirdiğini, bunun da ABD'nin taahhütlerini süratle uygulamaya koymasına yönelik kararın alınmasına yol açtığını söyledi.
İran gemilerinin limanlara giriş ve çıkışlarında herhangi bir sorun yaşanmadığının gözlemlendiğini belirten Bekai, bunun ABD'nin ablukanın kaldırılmasına ilişkin taahhüdünün uygulanmaya başlamasının işareti olduğunu ifade etti. İran'ın da yükümlülüklerini imzanın ardından yerine getirmeye başlayacağını ekledi.
İran'ın savunma kapasitesine ilişkin değerlendirmesinde Bekai, İran füzelerinin müzakere konusu olmayacağını söyledi. Bekai, savunma kapasitesinin hiçbir müzakere sürecinde ve hiçbir tarafla görüşülmeyeceğini vurguladı.
Bekai, İran'ın Hürmüz Boğazı'nda verilen hizmetler karşılığında ücret tahsil edeceğini duyurdu. Boğazın yönetimine ilişkin mekanizma ve düzenlemelerin ise hazırlık aşamasında olduğunu söyledi.
Umman ile uzun süredir istişare yürütüldüğünü belirten Bekai, başka ülkelerle de temas kurulduğunu ifade etti. Hürmüz Boğazı'nın yönetimine ilişkin düzenlemelerin önemli ölçüde Umman tarafıyla kararlaştırıldığını kaydetti.
Bekai, boğazdaki güvenli deniz ulaşımının İran'ın tam hakimiyeti ve egemenliği korunarak sağlanacağını söyledi.
İran'ın karşı tarafın yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğini yakından izleyeceğini belirten Bekai, ABD'nin taahhütlerini eksiksiz uygulaması halinde İran'ın da kendi yükümlülüklerini yerine getireceğini ifade etti.
Bekai, "Amerikalılar taahhütlerinin uygulanmasında herhangi bir engel çıkarırsa biz de aynı şekilde hareket ederiz" dedi.
İran'ın yarı resmi haber ajansı Tesnim, İran müzakere heyetine yakın bir kaynağa dayandırdığı haberinde, mutabakatın Farsça metninin de iki ülke tarafından resmi belge olarak imzalandığını aktardı.
Daha önce İran'ın resmi haber ajansı IRNA, İran ile ABD arasındaki mutabakat zaptının tam metnini yayımlamıştı.
14 maddeden oluşan mutabakatta, Lübnan da dahil olmak üzere tüm cephelerde askeri operasyonların durdurulması ve 60 gün içinde nihai anlaşmaya yönelik müzakere sürecinin başlatılması öngörülüyor.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif de geçen pazartesi günü yaptığı açıklamada, yoğun görüşmelerin ardından ABD ile İran arasında bir "barış anlaşmasına" varıldığını duyurmuştu.
