ABD Savaş Bakanlığı'nın yayın organı Stars and Stripes'ın eski ombudsmanı Jacqueline Smith, Pentagon'un gazeteye getirdiği yeni kısıtlamaları eleştirdikten sonra görevden alınması nedeniyle bakanlığa dava açtı.
YDH - Askeri yayın organı Stars and Stripes'ın Nisan ayında görevden alınan ombudsmanı Jacqueline Smith, gazete üzerindeki yeni Pentagon kısıtlamalarını eleştirmesinin ardından işine son verilmesi gerekçesiyle ABD Savaş Bakanlığına dava açtı.
Perşembe günü Washington'daki federal mahkemede sunulan dava dilekçesinde Smith, görevden alınmasının bir misilleme olduğunu ve Anayasa'nın Birinci Maddesi ile güvence altına alınan ifade özgürlüğü haklarını ihlal ettiğini belirtti. Smith'in işine son verilmesi kararı, Savaş Bakanlığı yetkililerinin Stars and Stripes'ın editoryal bağımsızlığına müdahale girişimlerini eleştiren bir köşe yazısı yazmasından 10 gün sonra alındı.
Dava dilekçesinde, Savaş Bakanlığı yetkililerinin, "ana akım medyanın ulusal güvenlik ve kamu yararını ilgilendiren konuları haberleştirme yeteneğini kontrol etmek ve etkisizleştirmek yönündeki daha geniş bir çabanın parçası olarak, gazetenin editoryal bağımsızlığına zarar vermek için çalıştıkları" ifade edildi.
Üç yıllık görev süresinin sonuna yaklaşan Smith, yayının editoryal bağımsızlığını izlemek ve endişeleri Kongre'ye bildirmekle yükümlüydü. Smith'in normal şartlarda Aralık ayında dolması beklenen görev süresi, Nisan ayındaki kararla erken sonlandırılmış oldu.
Ombudsmanlık makamının geçmişi
Stars and Stripes bünyesindeki ombudsmanlık görevi, 1980'lerin sonlarında askeri personelin İran-Kontra skandalı ve diğer konulardaki olumsuz haberleri engelleme girişimlerinin ardından, 1991 yılında Kongre tarafından ihdas edilmişti.
Ancak Donald Trump'ın ikinci başkanlık döneminde Pentagon, gazetenin editoryal çizgisini yeniden şekillendirme arayışına girdi. Mart ayında yayımlanan bir genelgede, gazete içeriğinin "ordunun iyi düzen ve disipliniyle tutarlı olması" şartı getirildi. Genelgeyle ayrıca, gazetenin karikatür yayımlaması ve Associated Press (AP) gibi ticari haber ajanslarından içerik kullanması yasaklandı.
Söz konusu değişiklikler üzerine bir köşe yazısı kaleme alan Smith, bu adımların "Pentagon'un ana akım medyayı kısıtlamaya yönelik daha geniş girişimleri bağlamında" atıldığını belirtmiş ve bakanlığın binadaki basın erişimini daraltmasına atıfta bulunmuştu.
Bakanlık yetkilileri kişisel olarak davalı konumunda
Smith'in açtığı davada Savaş Bakanı Pete Hegseth, Savaş Bakan Yardımcısı Stephen Feinberg ve Pentagon'un başsözcüsü Sean Parnell de davalı olarak yer alıyor. Dilekçede özellikle Parnell'in, Smith'in görevine son verilmesi kararında "doğrudan ve kişisel olarak rol oynadığı" belirtilerek, eski ombudsmana "maddi ve manevi zarar verdiği" kaydedildi ve kendisinden tazminat talep edildi.
Çalışanlarının Pentagon personeli olması ve bütçesinin bir kısmının Savaş Bakanlığı tarafından karşılanmasına rağmen Stars and Stripes, 1994 yılında kurulan yasal çerçeve kapsamında bakanlıktan bağımsız bir şekilde faaliyet gösteriyor.
Smith tarafından açılan bu dava, Stars and Stripes'ın danışma kurulu üyesi iki kişinin bu ayın başlarında Pentagon'a karşı açtığı davayı takip ediyor. Kurul üyeleri de bakanlığın yayındaki yapısal değişikliklerinin editoryal bağımsızlığı zedelediğini savunuyor.
Açılan davalarda federal hakimden, Pentagon'un yayın organı üzerinde "benzeri görülmemiş bir kontrol kurma" ve içerikleri sansürleme girişimlerini durdurması talep ediliyor.
Pentagon Sözcüsü Parnell, daha önce konuya ilişkin yaptığı açıklamada davanın "temelsiz" olduğunu savunmuş ve "Bakanlık davayı kazanmayı beklemektedir" ifadesini kullanmıştı.
