İsrail basını, Riyad’ın, Gazze savaşı ve “normalleşme” sürecindeki belirsizlik nedeniyle İsrail'i devre dışı bırakacak yeni ticaret koridoru seçenekleri üzerinde çalıştığını bildirdi.
YDH- Jerusalem Post'un iki bilgi sahibi kaynağa dayandırdığı haberine göre Suudi Arabistan, Hindistan-Ortadoğu-Avrupa Ekonomik Koridoru (IMEC) projesinde İsrail'i devre dışı bırakacak yeni bir güzergâh üzerinde çalışıyor.
Haberde, Riyad yönetiminin koridorun İsrail yerine Suriye üzerinden Akdeniz'e ulaşmasını sağlayacak alternatif bir rota seçeneğini değerlendirdiği belirtildi.
IMEC projesi, dönemin ABD Başkanı Joe Biden tarafından Eylül 2023'te Yeni Delhi'de düzenlenen G20 Zirvesi'nde duyurulmuştu.
Proje, Hindistan'ı Körfez ülkeleri ve Doğu Akdeniz üzerinden Avrupa'ya bağlayacak demiryolu, liman ve deniz taşımacılığı ağından oluşan kapsamlı bir ticaret koridoru olarak tasarlanmıştı.
İlk plana göre, yüklerin Hindistan'dan Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan'a ulaştıktan sonra demiryoluyla Ürdün üzerinden İsrail'e taşınması, buradan da Hayfa Limanı aracılığıyla Avrupa pazarlarına sevk edilmesi öngörülüyordu.
Haberde, İsrail'in projedeki rolünün başlangıçtan itibaren ABD'nin İsrail ile Suudi Arabistan arasında “normalleşme” sağlamaya yönelik girişiminin ayrılmaz bir parçası olarak görüldüğü ifade edildi.
Riyad alternatif güzergâhları değerlendiriyor
Jerusalem Post'a konuşan iki kaynağa göre, Gazze savaşı ve İsrail-Suudi Arabistan “normalleşme” sürecinin ilerlememesi nedeniyle Riyad, projenin güzergâhını yeniden değerlendirmeye başladı.
Kaynaklar, Suudi yetkililerin İsrail'i tamamen devre dışı bırakacak alternatifleri aktif biçimde incelediğini belirtti.
Habere göre, öne çıkan seçeneklerden biri, demiryolunun Suriye üzerinden geçirilerek Körfez ile Akdeniz arasında İsrail işgali altındaki topraklara uğramayan yeni bir kara bağlantısı oluşturulması.
Konuya yakın bir kaynak, "Farklı seçenekleri değerlendiriyorlar; bunlardan biri de Suriye." ifadelerini kullandı.
Haberde, Riyad'ın bu yaklaşımının, İsrail ile “normalleşme” ihtimalinin belirsizliğini koruduğu ve Hürmüz Boğazı, Fars Körfezi ile Babülmendep'teki güvenlik risklerinin arttığı bir dönemde yeni bölgesel düzenlemelere yönelme isteğini yansıttığı değerlendirmesine yer verildi.
"İsrail için stratejik darbe olabilir"
Jerusalem Post, söz konusu güzergâh değişikliğinin hayata geçirilmesi halinde bunun İsrail açısından “önemli bir stratejik kayıp” anlamına geleceğini yazdı.
Haberde, Tel Aviv rejiminin IMEC'i yalnızca ekonomik bir proje olarak değil, aynı zamanda Suudi Arabistan ile olası “normalleşmenin ardından bölgesel entegrasyonun temel unsurlarından biri” olarak gördüğü ifade edildi.
Gazete, koridorun Suriye üzerinden şekillenmesi halinde İsrail'in Asya ile Avrupa arasındaki kritik lojistik merkez olma beklentisinin de “zayıflayacağını” belirtti.
