Uluslararası baskıyla karşı karşıya kalan İsrail savunma şirketleri, kısıtlamaları aşmak için Amerikan kimliğine bürünüyor.
YDH- Foreign Policy dergisi, Gazze ve Lübnan'daki savaşların İsrail savunma sanayisini uluslararası alanda giderek daha fazla siyasi baskıyla karşı karşıya bıraktığını yazdı.
Analize göre küresel silah talebi azalmazken, İsrailli savunma şirketleri bu baskıyı aşmak için giderek daha fazla "Amerikan şirketi" kimliğine yöneliyor.
Hidrojen yakıtlı İHA üreticisi Heven AeroTech, çoğu zaman "İsrail'in ilk savunma teknolojisi unicorn" olarak tanımlanıyordu; ancak geçen ay Paris'te düzenlenen Eurosatory Savunma Fuarı'nda şirket firmanın merkezini "Dulles, Virginia" olarak tanıttı.
Bunun teknik olarak doğru gözüküyor, çünkü şirket, geçen yıl ABD'de yeni genel merkez açmıştı. Fuarda Amerikan kimliğini öne çıkarması ona başka bir avantaj daha sağladı. Çünkü Heven, Gazze ve Lübnan'daki İsrail saldırıları nedeniyle stantları bariyerlerle ana fuar alanından ayrılan İsrailli şirketlerin karşılaştığı muameleye maruz kalmadı.
Paris'teki fuarda yaşananlar önemli bir “çelişkiyi” ortaya koydu. İsrail'in yürüttüğü savaşlara yönelik uluslararası tepkiler İsrail silahlarının pazarlanmasını zorlaştırdı. ancak buna rağmen bu silahlara yönelik küresel talepte kayda değer bir azalma yaşanmadı.
Bununla birlikte Fransa'nın İsrailli şirketleri fuar alanında bariyerlerle çevrelemesi, askeri çatışmalara ilişkin meşru siyasi tartışmayı "garip bir gösteriye" dönüştürme riski taşıdı.
Fransa, fuardan önce İsrail'e, hükümet temsilcilerinin katılamayacağını ve İsrailli şirketlerin taarruz silahlarını sergileyemeyeceğini bildirdi. Bunun 2024'te getirilen ve daha sonra Fransız mahkemelerince ayrımcı bulunan tam katılım yasağına göre daha hafif bir yaptırım olduğu hatırlatıldı.
Ancak fuarın açılmasından kısa süre önce Fransız yetkililer, stantları denetledi ve İsrailli şirketlerin getirilen şartlara tam olarak uymadığı kanaatine vardı. Bunun üzerine organizatörler çok sayıda İsrail standının etrafına bariyer yerleştirdi.
Foreign Policy'nin sorularını yanıtlayan Fransa Savunma Bakanlığı ise İsrail'e yalnızca hava savunma ve füze savunmasına ilişkin sistemlerin sergilenebileceğinin açık şekilde bildirildiğini ifade etti.
Bakanlık, Hamas'ın 7 Ekim 2023 operasyonunu kınadığını belirtirken, Gazze ve Lübnan'daki İsrail askeri saldırıları ile Batı Şeria'daki aşırılık yanlısı yerleşimci şiddetine atıf yaparak, "Çatışmaların siyasi yollarla çözümünü desteklediğimiz için Gazze, Batı Şeria veya Lübnan'da kullanılabilecek silahların Fransa topraklarında tanıtılmasını kabul edemeyiz." açıklamasını yaptı.
Fransa'nın kararına İsrail'in sert tepki gösteren İsrail rejimi Paris'i "İsrail'in taarruz amaçlı savunma sistemlerini" “haksız” biçimde hedef almakla suçladı.
Foreign Policy, analizinde bu ifadenin, taarruz ve savunma silahları arasındaki ayrımın ne kadar tartışmalı olduğunu gösterdiğini vurguladı.
Öte yandan bazı İsrailli girişimcilerin kurduğu savunma şirketleri, artık kendilerini Amerikan şirketi olarak tanıttıkları için söz konusu kısıtlamalardan etkileniyor.
Washington merkezli robotik şirketi Shifters, fuarda İsrail kökenine dair herhangi bir işaret taşımadı. İsrail stantlarının hemen yanında yer alan ABD'li Ondas şirketi ise satın aldığı çok sayıda İsrail İHA şirketinin teknolojilerini kendi standında sergiledi.
İsrail savunma sektörüne yatırım yapan bir girişim sermayesi yatırımcısı da dergiye yaptığı değerlendirmede, "Gerçek şu ki herkes Amerikalı gibi görünmeye, Amerikalı gibi kokmaya ve Amerikalı gibi davranmaya çalışıyor." dedi.
